14:14 23 اکتوبر 2017
    موافقت نامه ایران و شش گانه – پیروزی دیپلوماسی بر سیاست رویارویی

    موافقت نامه ایران و شش گانه – پیروزی دیپلوماسی بر سیاست رویارویی

    © AP Photo/ Carlos Barria, Pool Photo via AP, File
    تحلیل و مقالات
    دریافت لینک کوتاه
    0 50 0 0

    خبرگزاری «سپوتنیک» نتیجه گیری سال 2015 را ادامه میدهد.

    مذاکرات چندین ساله پیچیده و متشنج بین ایران و «شش گانه» میانجی گران بین المللی (امریکا، انگلستان، فرانسه، روسیه، چین، جرمنی) در باره مساله پروگرام هستوی و راجع به لغو تحریمات وضع شده علیه جمهوری اسلامی ایران شب 14 جولای در ویانا با امضای موافقت نامه جهانی تاریخی خاتمه یافت که به سرآغاز برای مرحله نو دیپلوماتیک در مناسبات متقابل ایران و کشورهای گروه «5+1» مبدل گردید. این حادثه به مرحله نوین هم در تاریخ خود دیپلوماسی بین المللی مبدل گشت و همچنان تهداب برای فعال ساختن مجدد همکاری در تمام جهات را پی ریزی نمود و سیستم کثیرالسطوح برای حل همه مناقشات کلیدی ایجاد کرد.

    حسن بهشتی پور مبصر دایمی ایرانی «Sputnik Persian»،  مبصر تلویزیون انگلیسی زبان Press TV ایران و کارشناس در باره مسایل هستوی عقیده دارد: "موافقت نامه ویانا در باره پروگرام اتمی ایران به تمام جهان ظرافت و استعداد دیپلوماسی، پیروزی ان بر سیاست رویاروی و تجاوزگری نشان داد".

    دور متشنج و بسیار حساس مذاکرات در ویانا 18 ماه کامل طول کشید. همه جوانب در رابطه با پروگرام اتمی ایران و مسایل دیگر مهم منطقوی: در قدم اول، چگونگی تامین امنیت در منطقه و مبارزه موثر با تروریزم را نیز بررسی کردند. امروز هیچ یک سیاستمدار سالم اندیش نفی نخواهد کرد که بدون همکاری با ایران دستیابی بر ثبات و توازن قوا در منطقه انفجار امیز شرق نزدیک برای تمام جهان ناممکن است. از همینرو حصول موافقت نامه در باره اتم خصوصیت منطقوی نه، بلکه جهانی دارد. طوریکه سجاد طائری مبصر پارتل اطلاعاتی — تحلیلی ایرانی IranianPolicy.net اشاره نمود، ختم موفقانه مساله ایران میتواند به مثال برازنده حل صلح امیز سیاسی برای مسایل دیگر مبدل گردد:

    موافقت نامه با ایران — ضامن امنیت و صلح

    دستاورد موافقت نامه صلح امیز در باره پروگرام اتمی ایران از چارچوب سیاسی خارج گردید و به موضوع مهم اجتماعی مبدل گشته که باعث بروز دلچسپی در حلقات مذهبی گردیده است. پاپ روم فرانسیسک از رفع تحریمات علیه ایران و حصول توافق طرفداری نموده است. یک عده سازمان های کاتولیک در کانگرس امریکا از تصویب هرچه زودتر موافقت نامه حاصل شده دفاع نموده اند. به این ترتیب، در امریکا حلقات کاتولیک امریکایی جروبحث های علنی پیرامون تصویب موافقت نامه در باره پروگرام اتمی ایران اغاز کرده اند. شبکه عملکرد فرانسیسکان — Franciscan Action Network، Catholics in Alliance for the  Common Good (پیمان کاتولیک به خاطر رفاه عامه)، Pax Christi International (جنبش بین المللی کاتولیک به خاطر صلح) و Maryknoll and NETWORK (شبکه رضاکاران کاتولیک) ملاقات را سازماندهی کرده، تا فعالیت به سطح پائین برای تامین تصویب موافقت نامه در بین نمایندگان کانگرس و سناتوران مورد بحث قرار دهند. شخصیت های مذهبی بدینوسیله به همه شخصیت های سیاسی تفهیم نمودند که باوجود ان که یک عده کانگرسمینان امریکایی با معامله با ایران مخالف اند، ولی بازهم اصل حفظ «صلح در تمام جهان» مهمتر است. از مفکوره و کمپاین سازمان های مذهبی کاتولیک در امریکا و از جانب ایران، به گفته فواد ایزدی کارشناس مسایل شرق نزدیک ایرانی  و عضو شورای علمی و دیپارتمنت تحقیقات مسایل امریکا در پوهنتون تهران، استقبال مثبت بعمل امده است:

    نقش روسیه

    تذکر این نقطه مهم است که در پروسه طرح و امادگی سند نهایی — پلان مشترک عملکرد جامع — در باره تحقق توافقات حاصله در باره پروگرام اتمی ایران نقش مهم  و کلیدی روسیه بازی نموده است. طوریکه بارها در مسکو گفته اند، پلان و فیصله نامه شماره 2231 شورای امنیت سازمان ملل متحد بر اصول بنیادی مرحله یی و متقابل بودن پیشنهادی روسیه استوار می باشند. منجمله، این شیمای معامله است که حق استفاده صلح امیز از انرژی اتمی ایران را، بشمول غنی سازی یورانیم، در صورت قرار دادن پروگرام اتمی ان تحت کنترول جدی بین المللی و راه یافتن به رفع تحریمات شورای امنیت و اقدامات یک جانبه امریکا و اتحادیه اروپایی، به رسمیت می شناسد. طوریکه سرگی لوروف وزیر خارجه روسیه بارها اعلام داشته، هیات روسیه با شرکت متخصصین — هستوی در جریان مذاکرات یک عده فیصله های عملی را پیشنهاد کرده که به بخش جداناپذیر توافقات مبدل گشته اند. لوروف گفت: "به نفع حل نهایی ما به این امر موافقه نمودیم، تا دو مساله کلیدی اجندا در چارچوب همکاری دوجانبه روسیه — ایران از طریق «روس اتم» حل گردند".

    روسیه نقش کلیدی در پروسه تحقق توافقات حاصله به ارتباط اتم ایران بازی کرده و میکند. در جمله انها — انکشاف انرژی اتمی ایران و تجارتی ساختن ان — جایگاه مهم دارد. طوریکه حسن بهشتی پور کارشناس ایرانی میگوید، بعد از امضای موافقت نامه عرصه های جدید همکاری در عرصه انرژی اتمی گشوده میشوند که شریک کلیدی، پایه و یک نوع موتور حرکت به پیش محسوب میشود:

    طوریکه کارشناس اشاره کرد، همکاری روسیه — ایران در عرصه اتمی صلح امیز نه تنها گذشته موثر، بلکه آینده دورنمایی دارد. کار مشترک بر تخنالوژی های نواور ادامه دارد. حسن بهشتی پور در ادامه گفت:

    روسیه دروغ بزرگ امریکا در باره پروگرام اتمی ایران افشا کرد

    نقطه کلیدی و تعیین کننده در دوسیه اتمی ایران این بود که در طول تمام پروسه مذاکرات چندین ساله امریکا، با صحبت در باره تهدید هستوی ایران، روسیه و تمام جهان را بازی میداد. رئیس جمهور ولادیمیر پوتین در اخرین اجلاس گردهمایی ولدای در سوچی در ماه نوامبر در این باره بصورت علنی صحبت نمود.

    پوتین اعلام داشت: " به بهانه تهدید راکتی — هستوی از جانب ایران، طوریکه ما میدانیم، اساس بنیادی امنیت بین المللی معاصر — قرارداد راجع به محدودساختن دفاع ضدراکتی — تخریب شده است. امریکا بصورت یک جانبه از ان خارج گردید. باید گفت، امروز مساله اتمی ایران حل شده است، هیچگونه تهدید از جانب ایران وجود نداشت، طوریکه ما می گفتیم، وجود هم ندارد. ظاهراً، علت که همکاران امریکایی ما را به اعمار سیستم مدافعه ضد راکتی وادار می ساخت، از بین رفته است. و ما برحق باید انتظار می داشتیم که کار بالای توسعه سیستم مدافعه ضد راکتی امریکا قطع خواهد گردید. ولی در واقعیت امر چیست؟ هیچ چیزی مشابه رخ نمی دهد، برعکس، همه چیز ادامه دارد". رئیس دولت روسیه اعلام داشت: " در این روزها اولین ازمایشات سیستم مدافعه هوایی امریکا در اروپا انجام شدند. این چه معنی دارد؟ این بدان معنی است که ما، وقتیکه با شرکای امریکایی خود مناقشه میکردیم، برحق بودیم. ما، و اصلاً تمام جهان را میخواستند یکبار دیگر غلط کنند و اگر ساده تر گفته شود — بازی میدادند".

    و ایت الله علی خامنه ای رهبر مذهبی ایران، ضمن صحبت راجع به موافقت نامه بین ایران و امریکا در چارچوب پروسه مذاکرات، راجع به ممنوعیت بر هرگونه مذاکرات دیگر با واشنگتن اظهار نظر نمود. خامنه ای خاطرنشان ساخت که ایران بصورت کل مخالف مذاکرات با دول دیگر، منجمله با اروپایان، نیست، ولی امریکا در فهرست این کشورها شامل نمی باشد. حسین شیخ الاسلام مشاور رئیس مجلس ایران در مسایل امنیت بین المللی نیز در مورد این مساله اظهار نظر نموده است:

    به این ارتباط میتوان خاطرنشان ساخت که نقش دیپلوماسی روسیه در مورد افشای بازی دادن بزرگ در باره پروگرام اتمی ایران کاملاً روشن است. مبصر سیاسی حسن بهشتی پور معتقد است که امریکا همیشه نسبت به مساله پروگرام اتمی ایران از معیارهای دوگانه کار می گرفت. ولی، این مهم است که روسیه مساعی اعظمی بخرج داد، تا دروغ امریکا را بی اعتبار سازد و از منازعه بزرگ جلوگیری نماید و به همه جهان ثابت سازد که ایران هیچگاهی هدف ساختن سلاح هستوی را دنبال نمی کرد. حسن بهشتی پور میگوید که در نتیجه موافقت نامه در باره پروگرام اتمی ایران امضا گردید:

    شما مطلب تحلیلی در باره پروسه امضای موافقت نامه اتمی ایران را شنیدید.

    قوانین اظهار نظر بحث
    نظر از طریق فیسبوکنظر از طریق اسپوتنیک